Vraag je AI voor de gein eens om een willekeurig getal onder de 10 😉.
Grote kans dat ‘tie van jou ook als eerste 7 antwoord.
Dat is geen bug. AI is geen software met ‘randon generator’. Het is een voorspelmachine, en hij voorspelt simpelweg het meest waarschijnlijke antwoord.
Wij mensen noemen nu eenmaal vaker zeven als we een getal onder de tien nemen. Zo staat het in de trainingsdata, zo komt het er weer uit. Vraag een volle zaal om een getal tussen 1 en 10 en je krijgt precies dezelfde piek.
Waar ik deze week over bleef nadenken: dat mechanisme stopt niet bij getallen. AI valt overal terug op het gemiddelde. Op wat het vaakst in de data staat.
Wat bij jou anders gaat dan gemiddeld, en nergens staat opgeschreven, bestaat voor hem simpelweg niet.
Dat is binnen je bedrijf een probleem. En buiten je bedrijf ook.
Binnen: hij kent jouw manier van werken niet
Zie AI als een bijzonder slimme collega die op zijn eerste werkdag binnenloopt. Zonder instructies, zonder toegang, zonder te weten hoe het hier gaat. Dan snap je meteen waarom er zo weinig uitkomt.
Ik loop hier steeds vaker tegenaan. Wil je dat AI iets doet dat verder gaat dan een willekeurig antwoord op een mailtje, dan moet je hem eerst wijzen op jouw processen, jouw data en jouw gereedschap. Pas daarna kan hij iets nuttigs voor je doen.
Dus stap 1 is saai en onvermijdelijk: opschrijven hoe het werkt. Aka ‘procesdocumentatie’.
De calculatie die alleen in zijn hoofd zat
Deze week zat ik bij een klant die beursstands bouwt. Elke stand begint met een calculatie in Excel: hoeveel wanden, hoeveel vloeroppervlak, hoeveel spots, hoeveel dagen werk. Hij doet dat al jaren, op ervaring en gevoel, en hij is er goed in.
We hebben een skill gebouwd die de werktekening leest en die calculatie zelf invult.
31 van de 31 posten die uit de tekening af te leiden zijn, kwamen exact uit op zijn eigen getallen. Wanden, vloer, ophangpunten, spots, aantal arbeidsdagen.
Het eindbedrag bleef 8,5 procent onder het zijne. En bijna dat hele verschil zat in één post: het inhuren van een specifiek onderdeel. Daar bestaat geen rekenregel voor. Die prijs zit in zijn hoofd.
Precies dat is het punt. Niet dat de machine het niet kan, maar dat niemand het ooit heeft opgeschreven.
En toen gebeurde er iets wat ik niet had zien aankomen. Onze eerste versie rekende 81,68 euro door voor werk dat in deze stand helemaal niet zat. Een leeg tabblad trok stilletjes de standaarduren uit het sjabloon mee. Wij hebben dat eruit gehaald.
Alleen is dat sjabloon hetzelfde sjabloon waar hij al jaren mee werkt. Dus staat die post waarschijnlijk ook in stands die hij eerder heeft verkocht. Dat gaan we volgende week uitzoeken.
Expliciet maken leverde dus twee dingen op. Een calculatie die de machine kan draaien, en zicht op wat er in het handwerk al scheef liep. Dat tweede had ik van tevoren niet als opbrengst opgeschreven, maar is wel een mooie bijvangst.
Buiten: de assistent ziet je webshop niet
Hetzelfde probleem, een niveautje hoger.
Straks koopt niet de consument zijn hardloopschoenen, maar zijn AI-assistent. Dat klinkt als toekomstmuziek, maar het is al meetbaar in de data.
Onderzoek van dit jaar (From Prompt to Purchase, Scrunch AI) laat namelijk het volgende zien: noemt een AI-assistent een merk aan iemand die het nog niet kende, dan stijgt de zoekopdracht naar dat merk met ruim 4 procentpunt en het sitebezoek met bijna 2,5.
Het venijn zit hem erin dat je eigen statistieken die beweging niet zien. Die schrijven het toe aan organisch verkeer.
En zodra de assistent kiest, valt alles weg waar een webshop zich nu op onderscheidt. De fotografie, de net iets vlottere checkout, de mooie site. De klant kijkt er niet meer naar.
De vraag wordt dan: waarom zou die assistent míj kiezen, en niet de concurrent die twee euro goedkoper is? Dat antwoord zit niet in je interface. Het zit in je merk, en in de data waar de AI uit put.
Binnen en buiten komt het op hetzelfde neer. Staat er ergens vastgelegd waarom jij anders bent dan het gemiddelde? Zo niet, dan ben je het gemiddelde.
En dan
Wat in jouw bedrijf zit alleen in het hoofd van één persoon?
Dat is sowieso een risico, maar het maakt je ook niet toekomstbestendig. Als je dit (al die processen) gaat opschrijven, dan wordt het leesbaar voor AI, én dan kan je gaan knallen 🚀.
PS
Volgende week kondig ik hier iets aan waar ik al een tijdje stilletjes aan werk 😁
Het heet: De Kabeltjesdoos. Hopelijk heb je er al een gevoel bij, en hopelijk sluit de aankondiging volgende week daar mooi bij aan!